Fakty i mity na temat próchnicy. Czy znasz je wszystkie?

MIT: Próchnica nie jest chorobą zakaźną

Najczęściej powtarzanym mitem na temat próchnicy jest stwierdzenie, że nie można się nią zarazić. Niestety, w rzeczywistości jest przeciwnie - próchnica, podobnie jak na przykład opryszczka, to choroba zakaźna i bardzo łatwo można przenieść ją na inne osoby. Dzieje się tak za sprawą bakterii, które poprzez nieprawidłową higienę jamy ustnej tworzą na zębach płytkę bakteryjną. Próchnica jest więc obecna w ślinie, dlatego zakażenie może nastąpić nawet podczas pocałunku.

FAKT: Próchnica nie zawsze jest widoczna

Na początku próchnica rozwija się w niewidocznych i trudno dostępnych miejscach w zębie. Zaczyna być widoczna dopiero w późniejszym stadium rozwoju - wtedy pojawiają się widoczne gołym okiem plamy na szkliwie. Niestety, bardzo często jest to już poważniejszy problem, wymagający wizyty u stomatologa i wdrożenia specjalistycznego leczenia. Dlatego tak ważne są regularne przeglądy dentystyczne, które pozwalają wykryć zalążki próchnicy i powstrzymać jej dalsze rozprzestrzenianie w jamie ustnej.

MIT: Im więcej cukrów, tym większa próchnica

Chociaż cukry faktycznie wpływają na rozwój próchnicy, bynajmniej nie chodzi o ich ilość. Ważny jest natomiast czas, w którym cukier ma kontakt z zębami. Bakterie, które żyją w jamie ustnej, wytwarzają z cukrów kwasy, a te z kolei przyczyniają się do niszczenia szkliwa i tworzenia doskonałych warunków powstawania próchnicy. Warto więc ograniczyć produkty takie jak napoje gazowane czy wolno rozpuszczające się cukierki.

MIT: Jedynie słodycze wpływają na rozwój próchnicy

Jak już wiemy, to cukry są odpowiedzialne za rozwój bakterii próchnicowych, które się nimi żywią. Błędem jest jednak stwierdzenie, że te groźne dla zębów składniki pokarmowe są obecne jedynie w tradycyjnych słodyczach, takich jak czekolady, ciastka, lody, cukierki czy słodkie napoje. Wiele produktów (na przykład makarony, białe pieczywo, ziemniaki czy banany) zawiera tak zwane cukry ukryte, które są nie mniej niebezpieczne dla szkliwa i również przyczyniają się do powstawania próchnicy. Są tym groźniejsze, że często nie jesteśmy świadomi ich obecności w spożywanych pokarmach. Warto więc wzbogacić swoją dietę o większą ilość warzyw, ryb, jajek, mięsa, serów czy wody, czyli bezpiecznych dla naszych zębów produktów spożywczych.

FAKT: Próchnicę trzeba leczyć u dentysty

Próchnica nie zniknie sama. Gdy bakterie pojawią się już w jamie ustnej i zaatakują nasze zęby, konieczna jest jak najszybsza wizyta u stomatologa. Dentysta oceni stopień rozwoju próchnicy i wdroży odpowiednie leczenie - usunie chore tkanki, wyczyści i wypełni ubytki plombami. Nie warto czekać, aż zęby zaczną boleć ani próbować leczyć je domowymi sposobami; jedynym właściwym wyjściem jest konsultacja w klinice stomatologicznej.

MIT: Nie trzeba leczyć próchnicy w zębach mlecznych

Wielu rodziców bagatelizuje problem próchnicy u swoich pociech, tłumacząc się tym, że mleczaki i tak dziecku wypadną. Niestety, nieleczona próchnica w zębach mlecznych prowadzi do groźnych powikłań i ma ogromny wpływ również na późniejsze zęby stałe. Przyczynia się nie tylko do powstawania stanów zapalnych, ale także do problemów ze zgryzem, a nawet przedwczesną utratą uzębienia. Warto więc od najmłodszych lat uczyć dzieci prawidłowej higieny jamy ustnej oraz zaznajamiać z koniecznością wizyt u dentysty.

FAKT: Profilaktyka minimalizuje ryzyko próchnicy

Odpowiednia i sumienna higiena jamy ustnej jest bardzo istotna. Właściwa pielęgnacja zębów ma ogromny wpływ na zminimalizowanie ryzyka rozwoju bakterii próchnicowych. Warto również pamiętać o zdrowej diecie, ubogiej w produkty zawierające cukry, oraz o regularnych wizytach u stomatologa i przeglądach dentystycznych.

FAKT: Próchnica jest chorobą cywilizacyjną

Niestety prawdą jest, że próchnica stała się chorobą cywilizacyjną, podobnie jak cukrzyca, choroba niedokrwienna serca czy nowotwory. Statystyki są zatrważające - w Polsce problem zepsutych zębów dotyczy ponad 90% dorosłych oraz ponad 80% dzieci! Pozornie niegroźna i niejednokrotnie bagatelizowana próchnica jest chorobą, która zaburza prawidłową pracę całego organizmu, a w dalszej kolejności może prowadzić do groźniejszych powikłań - chorób serca, nerek, wątroby czy oczu.

Wiedza o próchnicy jest coraz większa i coraz więcej ludzi zdaje sobie sprawę z wagi problemu, ale wciąż nie brakuje osób, które lekceważą objawy tej groźnej choroby. To od nas zależy, czy pozwolimy bakteriom niszczyć nasze szkliwo - kluczem w przeciwdziałaniu próchnicy są styl życia i zbilansowana dieta, prawidłowa i sumienna higiena jamy ustnej oraz regularne wizyty u stomatologa, który najlepiej oceni stan naszych zębów.