Choroby odkleszczowe u kotów - jak je rozpoznać?

Kleszcze od zawsze wzbudzały we właścicielach zwierząt różne obawy. Pierwsze pojawiały się jeszcze przed ukąszeniem, kiedy zastanawiamy się nad tym, w jakich porach roku nasze zwierzęta są narażone na ukąszenia. Tym sytuacjom zwykle zapobiegamy, dzięki różnym preparatom dostępnym na rynku. Co jednak w sytuacji, kiedy dojdzie już do ukąszenia przez kleszcza? Jakie istnieją choroby odkleszczowe u kotów? Jak je rozpoznać? Na te pytania znajdziecie odpowiedź w poniższym artykule.

Foto ilustracyjne
Foto ilustracyjne
Źródło zdjęć: © Licencjodawca

Anaplazmoza

Tak, jak większość chorób odkleszczowych pojawiających się u kotów, anaplazmoza jest dość rzadko stwierdzana w Polsce. Koty zarażone Anaplasma phagocytophylium, to przypadki bardzo trudne diagnozowania i leczenia. Objawia się ona u kotów podobnie jak u psów. Do symptomów zalicza się m.in. gorączka, apatia, niedokrwistość. Często pojawia się również brak apetytu i anoreksja.

Anaplazmoza przenoszona jest w Polsce przez kleszcze z rodziny lxodes. Chorobę wywołują dwa rodzaje mikroorganizmów. Pierwszy z nich to Anaplasma phagocytophilum, odpowiadający za atak na granulocyty. Drugim mikroorganizmem wywołujący chorobę to Anaplasma platys, atakujący płytki krwi.

Rozpoznanie anaplazmozy następuje poprzez badanie morfologiczne. Wskazuje na nią z reguły małopłytkowość występująca u około 80% zarażonych pacjentów. Kolejnym rozwiązaniem są testy serologiczne, które są dostępne w wybranych lecznicach.

Po zdiagnozowaniu anaplazmozy pacjentowi z reguły zleca się antybiotykoterapię.

Borelioza

Pojawia się w kocich kartotekach naprawdę rzadko. To choroba odkleszczowa, która częściej dotyka psy. Badania wskazują, że koty mają kontakt z krętkami Borrelii burgdorfeli. Natomiast przebieg boreliozy u kotów jest z reguły bezobjawowy, co wskazuje na ich wysoką odporność wobec tej choroby.

Najbardziej charakterystycznym objawem, który może wskazywać na zarażenie się boreliozą, jest okrągły rumień wokół ukąszenia, który wraz z biegiem czasu przybiera na wielkości. Przy zarażeniu ogromne znaczenie ma czas, w którym zakażony borrelią kleszcz znajduje się w ciele naszego kota. Największe ryzyko zakażenia występuje po upływie 48 godzin. Do 16 godziny po ukąszeniu jest znikome, dlatego tak ważna jest regularna kontrola sierści naszych kotów.

Babeszjoza

To kolejna bardzo rzadko diagnozowana choroba u kotów w Polsce. Pierwotniaki odpowiadające za babeszjoze są obecnie najczęściej wykrywane w Afryce, Azji oraz Ameryce Południowej. Polski klimat nie jest korzystny dla rozwoju tych gatunków pierwotniaków, które zagrażają kotom na świecie. Wśród nich poznano na świecie cztery gatunki: Babesia felis, Babesia cati, Babesia herpailuri oraz Babesia canis spp. presenti.

Babeszjoza u kotów objawia się gorączką, osłabieniem, sennością. Może występować również brak apetytu i biegunka.

Bartoneloza

Ta choroba jest szerzej znana pod nazwą kociego pazura. Wywoływana jest przez bakterię Bartonella henselae. Najczęstszym nośnikiem tych bakterii są kocie pchły, natomiast nie można wykluczyć przenoszenia ich przez kleszcze. Odnotowane przypadki wskazywały na to, że wektorem transmisji były pajęczaki z grupy Ixodes ricinus oraz Ixodes pacificus.

Bartoneloza jest problematyczna do zdiagnozowania, ponieważ w badaniach potencjalnego zarażonego pacjenta z reguły nie pojawiają się niepokojące odchylenia. Objawy zaś zaliczane są do przemijających symptomów, które mogą pojawić się również z innych powodów. W tym wypadku może występować gorączka, brak apetytu czy apatia. Bartoneloza zaliczana jest do zoonoz, oznacza to, że zarazić się nią mogą również ludzie.

Cytaukszoonoza

To choroba transmisyjna kotów, którą wywołują pierwotniaki Cytauxzoon Felis. Ich głównymi wektorami są kleszcze, natomiast istnieje również możliwość zarażenia się cytaukszoonozą podczas transfuzji krwi. Diagnostyka w kierunku rozpoznania tej choroby opiera się na mikroskopowym badaniu rozmazu krwi. Objawia się u kota, podobnie do innych chorób odkleszczowych, mało specyficznie. Kot może okazywać niechęć do jedzenia, gorączkować. Z powodu dostających się czerwonych krwinek do pęcherza moczowego kolor oczu kota może przybrać kolor brunatny.

Leczenie polega na podawaniu preparatów przeciwpierwotniaczych oraz na terapii wspomagającej, która obejmuje m.in. dożylną aplikację roztworów izotonicznych, transfuzję krwi oraz osłonową aplikację antybiotyków.

Hemobartoneloza

Inaczej niedokrwistość zakaźna kotów (FIA). Wywoływana jest przez pałeczki bakterii Mycoplasma haemofelis, dawniej znana Haemobartonellę Felis. Hemobartpneloza jest najczęstszą chorobą odkleszczową kotów w Polsce i na świecie. Nie jest zaliczana do zoonoz, czyli chorują na nią wyłącznie zwierzęta. Pałeczka bakterii przenoszona jest głównie przez kleszcze, natomiast nosicielami mogą być również pchły. Do objawów hemobartonelozy zalicza się m.in.:

- apatię,

- brak apetytu,

- gorączkę.

Należy wspomnieć o tym, że kot może być bezobjawowym nosicielem, bądź przechodzić chorobę z bardzo znikomymi objawami. Z uwagi na to, że nie są one charakterystyczne, mogą umknąć naszej uwadze. W przypadku, gdy zwierzę jest odporne, może zwalczyć chorobę bez interwencji weterynarza. Natomiast należy pamiętać, że to niesie za sobą konsekwencję w postaci nawrotów wraz z innymi, towarzyszącymi problemami zdrowotnymi.

Tularemia

Wywoływana jest przez bakterię Francisella tularensis, która nie jest odporna na wysokie temperatury. Pałeczka bakterii ginie w temperaturze powyżej 56 stopni Celsjusza. Bakteria najczęściej przenoszona jest przez kleszcze, natomiast jej nosicielami mogą być również komary oraz roztocza. Do symptomów objawiających Tularemię należą m.in.:

- gorączka,

- biegunka,

- apatia,

- zmniejszenie lub utrata apetytu,

- wymioty.

Podobnie jak w innych przypadkach chorób odkleszczowych Tularemia jest trudna do rozpoznania. Objawy nie wskazują jasno na wspomnianą przypadłość. Diagnostyka polega na badaniu serologicznym, natomiast leczenie odbywa się przez minimum 14 dni. Zaleca się terapię antybiotykową.

Objawy chorób odkleszczowych – podsumowanie

Wszystkie wymienione choroby odkleszczowe są problematyczne w rozpoznaniu oraz diagnostyce. Głównie z tego względu, że objawy nie wskazują jasno na występujący problem. Takie objawy jak gorączka, apatia i ogólne osłabienie, które występują w większości chorób odkleszczowych, mogą być powodem również innych przypadłości. Z tego względu bardzo ważna jest profilaktyka, zapobieganie ukąszeniom przez kleszcze oraz systematyczna kontrola kota.

Artykuł powstał przy współpracy z Kliniką Teodorowscy - kliniką weterynaryjną na Śląsku, w Mikołowie i Orzeszu.

Wybrane dla Ciebie